|
HARİTA ÇEŞİTLERİ
A-KONULARINA(FONKSİYONLARINA) GÖRE HARİTALAR
1.GENEL HARİTALAR:Fiziki haritalar,topoğrafya haritaları,siyasi(idari)haritalar, atlaslar, duvara asılan fiziki ve idari haritalar,turistik haritalar ve şehir haritaları bu gruba girmektedir.Toplumun büyük bölümü tarafından kullanılabilen haritalardır.
TOPOGRAFYA HARİTALARI: Topoğrafya haritaları büyük ölçekli haritalardır.Bu haritalar, eş yükseklik eğrileri kullanılarak yer şekilleri başta olmak üzere,akarsular,göller,denizler ve doğal bitki örtüsü gibi yer yüzüne ait fiziksel özellikler ile yerleşme yerleri,yollar,köprüler,maden ocakları,mezarlıklar,ibadet yerleri,harabeler,su kanalları ve sınırların gösterildiği haritalardır.Tüm bu unsurlar kendilerine özgü simgelerle gösterilmektedirler.
FİZİKİ HARİTALAR:
2.Yer şekillerini (kabartı ve çukurluklar) gösteren orta veya büyük ölçekli haritalardır. 3.Fiziki haritalar hazırlanırken eş yükselti ve eş derinlik eğrileri geniş aralıklarla çizilir. 4.Fiziki haritalar yükseklik ve derinlik basamaklarının çeşitli renklerle gösterildiği haritalardır.Yükseltiler genel olarak yeşil, sarı ve kahverenginin çeşitli tonları,derinlikler ise açıktan koyuya doğru mavi rengin tonları ile gösterilir.
UYDU FOTOĞRAFI
SİYASİ (İDARİ) HARİTALAR:
Siyasi (İdari) haritalar yeryüzünde veya bir kıtada bulunan ülkeleri, bir ülkenin idari bölünüşünü ve yerleşim merkezlerini gösteren haritalardır. Bu haritalardan kullanılarak uzunluk ve alan hesaplamaları yapılır.Siyasi haritalar yer şekilleri hakkında bilgi içermezler.
BEŞERİ VE EKONOMİK HARİTALAR:Nüfus yoğunlukları,dil,din ve ırkların dağılışları ile tarım,maden ve endüstri tesislerinin dağılışlarının gösterildiği haritalardır. ATLAS HARİTALARI :Ülke,bölge yada kıtaların tüm coğrafi özellikleriyle ilgili haritaların bir arada bulunduğu genellikle küçük ölçekli haritalardır.
2.ÖZEL HARİTALAR:Çeşitli alanların jeolojik yapısı,toprak tipleri,iklim bölgeleri,bitki örtüsü,yağış dağılışı,deprem,nüfus yoğunluğu ve nüfus artışı gibi özel amaçlarla yapılan haritalardır.Bu haritalar belirli mesleki uzmanlığa sahip kişiler tarafından kullanılabilen haritalardır. B.ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALAR 1.BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTALAR: *1/200.000’den büyük ölçekli olan haritalardır. *Topografya haritaları ve planlar büyük ölçekli haritalardır. *1/20.000 ‘den büyük olan haritalara plan denir.Planlar en ayrıntılı haritalardır. *Küçültme oranı az olduğundan ayrıntı fazladır. *Haritası çizilen alan küçüktür. *Aynı alanı gösteren küçük ölçekli bir haritaya göre,kağıt üstünde daha fazla yer kaplar. * İzohipsler arası yükselti farkı(Eküidisdans-sabit aralık-eş aralık) azdır. 2.ORTA ÖLÇEKLİ HARİTALAR: * 1/200.000 ile 1/500.000 arasındaki bir ölçekle çizilen haritalardır. 3.KÜÇÜK ÖLÇEKLİ HARİTALAR: *1/500.000 ‘den daha küçük ölçeğe sahip olan haritalardır. *Atlaslarda bulunan haritalar ve duvar haritaları genelde küçük ölçekli haritalardır. *Ölçeğin paydası büyüktür. *Gösterilen alan geniştir. *Ayrıntı gösterme gücü azdır*Aynı alanı gösteren büyük ölçekli bir haritaya göre,kağıt üstünde daha az yer kaplar.*İzohipsler arası yükselti farkı fazladır.
HARİTALARDAN YARALANMA Haritalardan yararlanılarak yapılan çeşitli hesaplamalarda, yapılacak işlemin çeşidiyle harita yapılırken kullanılan projeksiyon şeklinin uyumlu olması doğru sonuçlara ulaşılması açısından büyük önem taşımaktadır.Alan hesaplamalarında alan koruyan,açı hesaplamalarında,açı koruyan,uzunluk hesaplamalarında uzunluk koruyan projeksiyon kullanılarak yapılan haritalardan yararlanmak doğru sonuçlara ulaşılmasını sağlayacaktır.Tüm haritalardan alan ve uzunluk hesaplamaları yapılarak yön belirlenebilir.Ancak profil çıkarma,eğim ve yükselti belirleme işlemleri sadece fiziki haritalardan yapılabilir. |
Yorumlar